Kito Fryco Stempel

Z Wikipedije
Zur Navigation springen Zur Suche springen
Kito Fryco Stempel
Kito Fryco Stempel
Zakładne daty
datum naroźenja 29. nowembera 1787
rodne město Parcow
datum wumrěśa 2. februara 1867
městno wumrěśa Lubnjow
Wobźěłaś
p  d  w
Information icon.svg
Wikisource

Kito Fryco Stempel jo był serbski duchowny, spisowaśel a pśełožowaŕ.

Wón jo se naroźił 29. nowembera 1787 w Parcowje. Wót 1802-1807 jo chójźił na gymnazium w Budyšynje, źož jo se zeznał teke z Bjedrichom Wylemom Mičku. W lětach 1807-1810 jo studěrował teologiju na uniwersiśe w Lipsku. Ned pó prědnem studijnem lěśe jo załožył sobu tak pómjenjony Korps Lusatia. 1809 jo zastupił do Serbskego prjatkarskego towaristwa, pśedchadnego zjadnośeństwa źinsajšneje Sorabije Lipsk.

W lětach 1810-1813 jo był domacny ceptaŕ, nježlic až njejo był powołany 1813 za fararja w Malinje. W toś tej wósaźe jo statkował źaseś lět, nježlic až njejo se stał 1823 wušy faraŕ w Lubnjowje. Wjelicku wósadu jo zastarował někotare lětźasetki, nježlic až njejo se pódał 1863 na wuměńk. Pó nim njejo se wěcej žeden serbski faraŕ w Lubnjowje pśistajił, což jo na kuždy pad malsnjejšu asimilaciju Serbojstwa w toś tych stronach pódpěrało.

Stempel jo wumrěł 2. februara 1867 w Lubnjowje.

W běgu mnogich lět swójogo statkowanja za swóje wósadne, jo napisał Stempel teke ceły rěd originalnych basni, mj. dr. epos Te tśi rychłe tšubały - nejdlěšu znatu serbsku baseń. W njezwuconem sylabiskem systemje komponěrowany epos jo płaśił něźi 80 lět ako zgubjony. Ota Wićaz jo jen 1950 zasej namakał. Rudolf Jenč jo jen zjawnosći spśistupnił w rěźe Pomniki serbskego pismojstwa ako diplomatiske wudaśe. Dalšny epos, Pytanje za starym mjasecom abo łužyskich Serbow pótłocenje njejo se bóžko wěcej namakał a płaśi dalej ako zgubjony.

Mimo swójogo basnjenja jo wustupował Stempel teke ako pśestajaŕ antikskich basnikarjow. To pótrjefijo wósebnje Fedrusowe fabule (z łatyńskeje rěcy a Theokritowe idyle.

Literatura

  • Stempel, K. Fr., Te tśi rychłe tšubały a druge pěsni. Zezběrał, za śišć pśigotował a zawod napisał Rudolf Jenč (= Pomniki serbskeho pismowstwa čo. 1). Budyšyn, 1963 [diplomatiske wudaśe].
  • Stempel, K. Fr., Theokritowe pastyrske pěsni. Phaedrusowe fable. Za śišć pśigótował, pśedgrono a komentar napisał Rudolf Jenč (= Pomniki serbskeho pismowstwa čo. 4). Budyšyn, 1963.
  • Kaufürst, F., Studije k rěcy Kita Fryca Stempla, Budyšyn, 2005.